Grieppreventie begint bij kleine gewoonten die je elke dag kunt toepassen. Want griep is meer dan een snotneus of een beetje keelpijn. Bij echte griep lig je soms dagenlang plat met koorts, spierpijn en vermoeidheid. Het goede nieuws is dat je zelf veel kunt doen om besmetting te voorkomen. Dat hoeft niet ingewikkeld te zijn.
Handen wassen is de eenvoudigste bescherming
Het griepvirus verspreidt zich gemakkelijk via de handen. Je raakt een besmette deurknop aan, en daarna je neus of mond, en zo is het virus al binnen. Regelmatig je handen wassen met water en zeep is daarom een van de beste manieren om jezelf te beschermen. Doe dit in ieder geval na het gebruik van het toilet, voor het eten en na een bezoek aan een drukke plek zoals een winkel of het openbaar vervoer. Was je handen minstens twintig seconden grondig, ook tussen je vingers en rond je polsen. Heb je geen wastafel bij de hand, dan werkt een handgel op alcoholbasis ook goed. Raak je gezicht zo min mogelijk aan met niet gewassen handen, want via de slijmvliezen van neus, mond en ogen komt het virus snel het lichaam binnen.
Een sterke weerstand helpt infecties buiten de deur houden
Je afweersysteem speelt een grote rol bij het voorkomen van infecties. Wie goed voor zichzelf zorgt, is minder vatbaar voor virussen. Voldoende slaap is daarbij erg belangrijk. Volwassenen hebben gemiddeld zeven tot negen uur slaap per nacht nodig. Tijdens je slaap herstelt je lichaam en versterkt het je immuunsysteem. Naast slaap helpt gevarieerde voeding met veel groenten, fruit en volkoren producten om je weerstand op peil te houden. Vitamine C en zink spelen daarin een ondersteunende rol. Bewegen is ook waardevol: wie regelmatig beweegt, heeft gemiddeld een betere weerstand dan mensen die weinig bewegen. Probeer drie keer per week minstens een halfuur actief te zijn. Roken en te veel alcohol doen je afweersysteem geen goed, dus beperk dat zoveel mogelijk in het griepseizoen.
Vaccinatie biedt extra bescherming voor kwetsbare mensen
Ieder jaar circuleert er een andere variant van het influenzavirus. Daarvoor wordt jaarlijks een nieuw vaccin ontwikkeld dat zo goed mogelijk aansluit op de verwachte virusstammen van dat seizoen. In Nederland en België krijgen bepaalde groepen een oproep voor de griepprik: mensen van 60 jaar en ouder, mensen met een chronische ziekte zoals diabetes, hart en longproblemen, en bewoners van zorginstellingen. Ook mensen die in de zorg werken worden aangeraden zich te laten vaccineren. Het vaccin beschermt niet voor honderd procent, maar verlaagt wel de kans op ernstige ziekte en ziekenhuisopname flink. Wie twijfelt of vaccinatie zinvol is in zijn of haar situatie, kan dat het beste bespreken met de huisarts.
Goede gewoonten in de omgeving verkleinen de verspreiding
Niet alleen jezelf beschermen telt, ook het gedrag ten opzichte van anderen maakt een verschil. Wie ziek is, verspreidt het virus via kleine druppeltjes in de lucht bij hoesten en niezen. Bedek je neus en mond dan altijd met een tissue of de binnenkant van je elleboog, nooit met je hand. Gooi gebruikte tissues direct weg en was daarna je handen. Ben je ziek, blijf dan thuis. Dat klinkt simpel, maar in de praktijk gaan veel mensen toch naar school of werk terwijl ze koorts hebben. Daarmee breng je het virus mee naar plekken waar veel mensen bij elkaar zijn. Ventileer ook regelmatig je woning en werkruimte door ramen even open te zetten. Frisse lucht verlaagt de concentratie van virusdeeltjes in de binnenlucht. In drukke ruimtes, zeker in de winter, hoopt het virus zich snel op wanneer er weinig wordt geventileerd.
Veelgestelde vragen
Wanneer begint het griepseizoen en hoe lang duurt het?
Het griepseizoen loopt in Nederland en België meestal van november tot en met maart. De piek ligt vaak in januari of februari. In die periode is het extra verstandig om goed op je hygiëne te letten en je handen vaker te wassen.
Wat is het verschil tussen griep en een gewone verkoudheid?
Griep en een gewone verkoudheid lijken op elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Bij griep komen de klachten plotseling op en zijn ze veel heftiger: hoge koorts, ernstige spierpijn en extreme vermoeidheid. Een verkoudheid begint langzamer en geeft meestal mildere klachten zoals een loopneus en lichte keelpijn zonder hoge koorts.
Kan je griep krijgen van de griepprik?
Nee, van de griepprik kun je geen griep krijgen. Het vaccin bevat geen levend virus. Sommige mensen voelen zich na de prik een dag of wat wat moe of hebben een pijnlijke arm. Dat zijn milde bijwerkingen en geen tekenen van griep.
Hoe lang ben je besmettelijk als je griep hebt?
Je bent al besmettelijk voordat je de eerste klachten merkt. Daarna blijf je gemiddeld vijf tot zeven dagen besmettelijk. Kinderen kunnen soms nog iets langer het virus verspreiden. Blijf thuis totdat je koorts al minstens een dag weg is.


